Επικοινωνία: 2106721431

Υψηλάντου 36, Νέο Ψυχικό 15451, Αθήνα   Δείτε τον χάρτη

Διαβήτης-παχυσαρκία-τοπικό λίπος-αυξομείωση βάρους


Η λέξη διαβήτης προέρχεται από αρχαίο ελληνικό ρήμα που σημαίνει «διαπερνώ», και αναφέρεται στον κύκλο της πολυδιψίας και πολυουρίας.  Ο σακχαρώδης διαβήτης είναι γνωστός εδώ και χιλιάδες χρόνια.  Η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας υπολογίζει ότι υπάρχουν περίπου 200 εκατομμύρια περιστατικά στον κόσμο με δραματική αύξηση στις αναπτυσσόμενες χώρες.  Η πλειοψηφεία αυτών των περιπτώσεων πάσχουν από διαβήτη τύπου 2 ή αλλιώς διαβήτη ενηλίκου τύπου.   Γενικότερα  πρόκειται για μεταβολική διαταραχή που χαρακτηρίζεται από υπεργλυκαιμία η οποία οφείλεται είτε στην ανεπαρκή παραγωγή της ινσουλίνης από το πάνκρεας είτε στην μειωμένη δράση της ή και στα δύο.  Το αποτέλεσμα είναι η διαταραχή στον μεταβολισμό των υδατανθράκων και των λιπών.  Η χρόνια υπογλυκαιμία οδηγεί στην δυσλειτουργία διαφόρων οργάνων όπως τα νεφρά, τα μάτια, τα νεύρα, την καρδιά.  Στην περίπτωση του διαβήτη τύπου 2 ή μη ινσουλινοεξαρτώμενου διαβήτη η κύρια θεραπεία είναι η σωστή διατροφή.

Οι παράγοντες που επηρεάζουν την εμφάνιση σακχαρώδους διαβήτη είναι πολλοί αλλά στην περίπτωση αυτού του τύπου είναι η παχυσαρκία και η μειωμένη σωματική άσκηση.

Είναι γνωστό ότι η παχυσαρκία οφείλεται στην πρόσθετη εναποθήκευση λίπους.  Αυτό έχει τρεις επιπτώσεις που μπορεί να επιφέρουν τον σακχαρώδη διαβήτη:


1) Μειωμένη ευαισθησία στην εκρινόμενη ινσουλίνη.  Για παράδειγμα μειώνεται κατά 30-35% όταν υπάρχει 35-40% επιπλέον βάρος.  Έτσι δεν μεταβολίζεται σωστά η γλυκόζη.  Στους μύες των παχύσαρκων, λόγω της ινσουλινοαντοχής δεν διεγείρεται κανονικά η μεταφορά και ο μεταβολισμός της γλυκόζης ακόμα και με μεγάλο ποσό ινσουλίνης.  Όσον αφορά το ήπαρ, εμποδίζεται ο καθαρισμός της ινσουλίνης.  Η παραγωγή της γλυκόζης είναι επαρκής και πριν την κατανάλωση τροφής.  Μετά από αυτό η ινσουλίνη δεν εμποδίζει την απελευθέρωση των τριγλυκεριδίων.  


2)  Η κατανομή του λίπους είναι επίσης πολύ σημαντική.  Πολλές επιδημιολογικές μελέτες δείχνουν ότι η κατανομή του λίπους, που εκφράζεται σαν αναλογία ύψους προς βάρος, σχετίζεται με πολλές μεταβολικές διαταραχές.  Πολλά μορφολογικά χαρακτηριστικά διακρίνουν τους παχύσαρκους σε αυτούς με τον ανδρικό τύπο και σε αυτούς με το γυναικείο Η διαφορά είναι ότι στην πρώτη περίπτωση, τα λιποκύτταρα είναι μεγαλύτερα ενώ στη δεύτερη μικρότερα και πιο ενεργά.  Κατόπιν ερευνών διαπιστώθηκε ότι οι διαβητικοί έχουν κυρίως περισσότερο λίπος στο πάνω μέρος του σώματος.


3) Επιπροσθέτως με τα άλλα δύο, το ενεργειακό ισοζύγιο είναι εξίσου σημαντικό.  Εδώ υπάρχουν δύο παράμετροι.  Ο ένας είναι η πρόσληψη τροφής και ο άλλος η ενέργεια που καταναλώνεται.  Όταν αυτοί οι παράμετροι είναι ίσοι τότε μιλάμε για ενεργειακό ισοζύγιο.  Όταν ο πρώτος είναι μεγαλύτερος μιλάμε για θετικό ενεργειακό ισοζύγιο, που έχει σαν αποτέλεσμα την πλεονάζουσα αποθήκευση ενέργειας και συνεπώς λίπους.  Απλούστερα, όταν καταναλώνουμε περισσότερη τροφή από αυτή που χρειαζόμαστε για τις βασικές διεργασίες του οργανισμού, συν την όποια άλλη δραστηριότητα, τότε οδηγούμαστε στην παχυσαρκία.

                                        Σχηματικά


                        


Σαν συμπέρασμα των ανωτέρω είναι φανερό ότι ο καλύτερος τρόπος πρόληψης ενάντια στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 είναι η υγιεινή διατροφή.  Εδώ όμως πρέπει να σημειωθεί ότι οι υπέρβαροι άνθρωποι δεν είναι διατεθειμένοι να εγκαταλείψουν τις διατροφικές τους συνήθειες.  Έτσι τείνουν να εγκαταλείπουν τα συστημένα διαιτολόγια και οδηγούνται στην αυξομείωση του βάρους.  Αυτό, βάσει ερευνών, έχει σαν αποτέλεσμα να αυξάνει την αρτηριακή πίεση, σύμπτωμα κοινό στου υπέρβαρους.  Αυτό οδηγεί σε διαταραχές του λιπώδους ιστού που τελικά σχετίζονται με την ινσουλινοαντοχή.  Ο μηχανισμός δεν είναι ακόμα σαφής, είναι όμως γεγονός ότι οι υπέρβαροι προσπαθούν να χάσουν βάρος με πολύ περιοριστικές και ανθυγιεινές δίαιτες με σκοπό τα γρήγορα αποτελέσματα.  Έτσι καταλήγουν να έχουν μια πλήρως ελλιπή διατροφή που όχι μόνο δεν βοηθά αλλά δημιουργεί και επιπρόσθετα προβλήματα..  Επίσης απογοητεύονται και καταλήγουν σε μεγαλύτερη υπερκατανάλωση τροφής.

Η λύση λοιπόν είναι η επίσκεψη σε κάποιο διατροφολόγο-διαιτολόγο που θα καθορίσει τις ποσότητες, τις πηγές και τους συνδυασμούς των τροφίμων, βάση πάντα του ιατρικού ιστορικού και των ιδιαιτεροτήτων του καθενός  που θα βοηθήσουν στην θεραπεία.

 

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα "Τοπικά Νέα, Νέο Ψυχικό"